Kennis en onderbouwing · Wetenschap achter zonwering

Huistemperaturen in Nederland: wat meetgegevens zeggen over oververhitting

Auteur: Somfy team  |  Leestijd: 7 minuten  |  30 juni 2026

Je denkt misschien dat oververhitting een probleem is van anderen: oude, slecht geïsoleerde huizen. De cijfers vertellen een ander verhaal. Meer dan de helft van de Nederlandse woningen wordt in de zomer te warm, en dat aantal groeit.

Wat de meetgegevens precies laten zien, en waarom het probleem groter is dan het op het eerste gezicht lijkt, leg ik hieronder uit.

Het probleem in cijfers

Meer dan 50% van de Nederlanders woont in een woning die in de zomer te warm wordt. Veel van deze woningen zouden volgens de huidige bouwrichtlijnen niet meer zo gebouwd mogen worden. Volgens de Woonbond lopen 3,6 miljoen huurders het risico op oververhitting in warme periodes.

Naar schatting wonen 10 miljoen Nederlanders in een woning met een te hoge hittescore volgens de huidige normen. Daarvan zijn meer dan 2 miljoen senioren, een groep die extra kwetsbaar is voor de gevolgen van hitte.

Regionale verschillen: west versus zuid

Oververhitting is geen landelijk uniform probleem. Het westen van Nederland heeft meer dan 70% van de woningen boven de hittenorm, terwijl in Limburg slechts 35% van de woningen boven de norm zit. Dit verschil komt mede door bouwperiode, woningtype en de mate van verstedelijking in deze regio's.

Factoren die de hittescore van een individuele woning beïnvloeden zijn onder andere de hoeveelheid glas, de oriëntatie op de zon, en de aanwezigheid van ventilatiemogelijkheden en airco. Op het zuiden en westen gerichte gevels warmen sneller op, en woningen met weinig ventilatiemogelijkheden verliezen die warmte moeilijker.

Wie loopt het meeste risico?

Hitte beïnvloedt mensen op drie niveaus. Op gebiedsniveau warmen versteende steden sneller op dan gebieden met veel groen. Op gebouwniveau warmen woningen met veel glas zonder zonwering sneller op. En op individueel niveau zijn ouderen en chronisch zieken extra kwetsbaar voor de gezondheidseffecten van hitte.

Mensen in stedelijke gebieden hebben vaker last van hitte, en groene wijken blijven aantoonbaar koeler dan versteende wijken. Water in de omgeving werkt verkoelend. Deze patronen tonen aan dat oververhitting niet alleen een eigenschap is van de individuele woning, maar ook van de directe omgeving waarin die woning staat.

Waarom dakverdiepingen het warmst zijn

Uit onderzoek blijkt dat dakverdiepingen het warmst zijn en kelderverdiepingen het koelst. Dit hangt samen met de positie ten opzichte van het dak, dat in de zomer sterk opwarmt door directe zoninstraling, en de algemene regel dat warme lucht stijgt binnen een gebouw.

Functionele binnenzonwering, bijvoorbeeld met gemetalliseerd doek, kan op deze verdiepingen een aanzienlijk verschil maken. Daarnaast helpen ventilatie en nachtkoeling om de temperatuur 's nachts te laten dalen, al hangt het effect van deze maatregelen sterk af van het gedrag van bewoners en de omgevingsfactoren van de woning.

Wanneer geldt hitte als een juridisch gebrek?

Voor huurders is er een concrete juridische norm. De Huurcommissie en de rechter erkennen hitte pas als gebrek wanneer de binnentemperatuur meer dan 300 uur per jaar boven de 26,5 °C uitkomt. Huurders kunnen in dat geval een tijdelijke huurverlaging krijgen als het hitteprobleem structureel is.

Deze norm laat zien dat oververhitting niet langer als een ongemak wordt beschouwd, maar als een meetbaar en juridisch erkend probleem. Voor nieuwbouw geldt sinds 2021 bovendien de TOjuli-norm, die het risico op oververhitting al in de ontwerpfase beoordeelt.

Samengevat

Meer dan 50% van de Nederlandse woningen wordt in de zomer te warm, met 3,6 miljoen huurders in risicovolle situaties. Het westen van Nederland is sterker getroffen dan Limburg. Ouderen en bewoners van dakverdiepingen lopen extra risico. Voor huurders erkent de Huurcommissie hitte pas als gebrek bij meer dan 300 uur per jaar boven 26,5 °C, wat onderstreept hoe meetbaar dit probleem inmiddels is geworden.


Veelgestelde vragen

Hoeveel Nederlanders wonen in een te warme woning?

Meer dan 50% van de Nederlanders woont in een woning die in de zomer te warm wordt. Naar schatting gaat het om ongeveer 10 miljoen mensen die in een woning met een te hoge hittescore wonen.

Waarom is het westen van Nederland warmer dan Limburg?

In het westen van Nederland zit meer dan 70% van de woningen boven de hittenorm, tegenover 35% in Limburg. Dit verschil hangt samen met bouwperiode, woningtype en de mate van verstedelijking, die in het westen hoger ligt.

Wanneer mag ik als huurder een huurverlaging vragen wegens hitte?

De Huurcommissie en de rechter erkennen hitte als gebrek wanneer de binnentemperatuur meer dan 300 uur per jaar boven de 26,5 °C uitkomt en het probleem structureel is.

Waarom is de bovenste verdieping van mijn huis het warmst?

Dakverdiepingen ontvangen directe zoninstraling via het dak en profiteren niet van de koelende werking van de grond, zoals kelderverdiepingen dat wel doen. Bovendien stijgt warme lucht binnen een gebouw, waardoor de bovenste verdieping extra opwarmt.

Begrippen uit dit artikel

Hittescore
Een waarde die het risico op oververhitting van een woning aangeeft, gebaseerd op factoren zoals glasoppervlak en gevelrichting.
Hittegrens 26,5 °C
De temperatuur die, bij meer dan 300 uur per jaar overschreden, door de Huurcommissie als hittegebrek wordt erkend.
Gemetalliseerd doek
Zonweringstextiel voorzien van een reflecterende coating, geschikt voor effectieve binnenzonwering.

Bereken wat slimme zonwering voor jouw woning kan betekenen

Ontdek met de onafhankelijke PRISM-tool of jouw woning risico loopt op oververhitting, en wat dynamische zonwering daaraan kan veranderen.

Start de check

Bronnen en verantwoording

De cijfers en inzichten in dit artikel zijn afkomstig uit onafhankelijk wetenschappelijk onderzoek en gezaghebbende publicaties.

Somfy Nederland BV

Het toepassen van dynamische zonwering (DSS Brochure)

Bron voor de cijfers over oververhitting in Nederlandse woningen, de regionale verschillen, kwetsbare groepen en de juridische hittenorm van de Huurcommissie (p. 23–24).

Woonbond

Onderzoek naar oververhitting in huurwoningen

Belangenorganisatie voor huurders, bron voor het cijfer van 3,6 miljoen huurders met risico op oververhitting.