Kennis en onderbouwing · Zonwering in de praktijk
Auteur: Somfy team | Leestijd: 9 minuten | [DATUM]
De zon op je raam tegenhouden kan op meerdere manieren, afhankelijk van hoeveel licht je wilt weren, of je ook hitte wilt voorkomen, en of je daarvoor binnen of buiten een product plaatst. De ligging van je gevel, het type raam en het gewenste comfort spelen daarbij een grote rol.
Dit artikel bespreekt alle gangbare opties en helpt je bepalen wat in jouw situatie het meest zinvol is.
Belangrijkste inzichten uit dit artikel
In dit artikel lees je
Niet elk raam krijgt evenveel zon. Een noordgevel ontvangt nauwelijks directe zonnestraling. Een zuidgevel krijgt de meeste zon en warmt in de zomer het snelst op. Oost- en westgerichte ramen vangen respectievelijk de ochtend- en middagzon laag op, wat verblinding en opwarming kan veroorzaken, soms juist op het moment dat je de ruimte het meest gebruikt.
De ligging van je gevel bepaalt welke aanpak zinvol is. Een noordraam vraagt zelden om sterke zonwering. Een raam op het westen of zuiden kan in de zomer aanzienlijk opwarmen, zeker in goed geïsoleerde woningen die warmte moeilijk kunnen afvoeren. Een vuistregel: bij een noordgevel volstaat binnenzonwering in veel gevallen. Bij oost-, west- en zuidgerichte ramen profiteer je meer van buitenzonwering of een combinatie van binnen en buiten.
Er zijn grofweg twee benaderingen: zonlicht buiten het gebouw opvangen, of het licht binnen filteren nadat het door het glas is gekomen. Beide werken, maar het verschil in effect is duidelijk. Hieronder vind je een overzicht van de meest gangbare producten, ingedeeld naar toepassing.
Buitenzonwering houdt zonlicht en warmte buiten voordat ze door het glas dringen. Dat maakt het thermisch gezien de meest effectieve aanpak. Welk product het beste past, hangt af van het type raam, de geveloriëntatie en de beschikbare ruimte.
Screens zijn doeken die voor het raam worden gemonteerd en zonlicht filteren zonder het uitzicht volledig te blokkeren. Ze zijn beschikbaar in verschillende openheidsfactoren, waarmee je bepaalt hoeveel licht en warmte er doorkomt. Een lagere openheidsfactor betekent meer zonwering, maar ook minder doorzicht. Voor oost- en westgerichte ramen wordt doorgaans een lage openheidsfactor aangehouden om direct zonlicht te weren.
Solar screens zijn een subtype binnen de screencategorie, specifiek gericht op het reduceren van zonnestraling. Het onderscheid zit in de weefselsamenstelling: het weefsel is ontwikkeld om een groter deel van de zonnestraling te weren.
Rolluiken bieden meer dan alleen zonwering. Ze blokkeren licht volledig, bieden extra isolatie en geven ook inbraakwering. Ze zijn geschikt voor ramen waarbij je volledige verduistering of een hogere mate van beveiliging wilt.
Een knikarmscherm of ander type zonnescherm is primair bedoeld voor terrassen en buitenruimtes, niet als raamzonwering in de strikte zin. Het kan indirect bijdragen aan een koeler binnenklimaat door de instraling op aangrenzende gevels te beperken, maar is geen vervanging voor raamgerichte buitenzonwering.
Binnenzonwering filtert licht nadat het door het glas is gekomen. Warmte die al door het glas is gedrongen, wordt binnengehouden en kan het binnenklimaat alsnog opwarmen. Binnenzonwering behaalt 70 tot 80% van het effect van buitenzonwering, afhankelijk van het materiaal en de uitvoering.
Rolgordijnen zijn doeken die omhoog en omlaag rollen en beschikbaar zijn in verduisterend, lichtdoorlatend of semi-transparant materiaal. Ze zijn eenvoudig te plaatsen en passen in veel interieurs.
Vouwgordijnen vouwen op in horizontale stroken en bieden een meer klassieke uitstraling. Ze zijn beschikbaar in uiteenlopende stoffen, van transparant tot verduisterend. Plissé gordijnen worden toegepast bij bijzondere raamvormen zoals driehoekige ramen of dakramen, omdat ze van zowel boven als beneden bediend kunnen worden. Ze filteren licht, maar bieden geen volledige verduistering tenzij een speciaal weefsel wordt gekozen.
Lamellen bestaan uit horizontale of verticale stroken die kantelbaar zijn, waarmee je de lichtinval nauwkeurig kunt regelen zonder het raam volledig af te sluiten. Jaloezieën lijken op lamellen maar zijn doorgaans smaller en worden vaak toegepast bij kleinere ramen of in functionele ruimtes. Gordijnen zijn een meer decoratieve optie. Ze filteren licht en zorgen voor privacy, maar zijn minder gericht op thermische zonwering. De mate van filtering hangt sterk af van de stofkeuze.
Zonwering werkt alleen effectief als ze op het juiste moment wordt ingezet. Dat klinkt logisch, maar in de praktijk vergeten mensen de zonwering te sluiten voordat de zon op zijn hoogst staat, of laten ze de gordijnen dicht terwijl er geen directe zon meer invalt. Het resultaat is inconsistent comfort.
Bij bediening waarbij jij elke beweging zelf initieert, via een slinger of een handzender, bepaal jij wanneer de zonwering beweegt. Dat werkt prima als je consequent reageert op veranderende omstandigheden. Met automatische aansturing op basis van een tijdschema neemt een vooringesteld systeem de beweging over, maar nog steeds op vaste tijden zonder rekening te houden met de werkelijke weersomstandigheden.
Dynamische zonwering gaat een stap verder. Hierbij reageert de zonwering zelfstandig op gemeten lichtintensiteit en temperatuur via sensoren. De zonwering beweegt op het moment dat dat het meest effectief is, zonder dat jij er iets voor hoeft te doen. In de praktijk leidt inconsistent gebruik van handmatige zonwering tot minder effectief thermisch comfort, wat laat zien hoe waardevol consistente, automatische aansturing kan zijn.
De keuze hangt af van een combinatie van factoren: de geveloriëntatie, het type raam, het gewenste effect en hoe je de zonwering wilt bedienen. Een noordgevel met weinig directe zon vraagt om een andere aanpak dan een grote glasgevel op het zuiden.
Wil je een raam op het zuiden of westen effectief koelen, dan is buitenzonwering de meest directe aanpak. Gaat het om een raam met minder directe zon, of wil je primair licht filteren en privacy creëren, dan kan raamdecoratie binnenshuis een goede keuze zijn.
Zonlicht buiten tegenhouden is effectiever dan het filteren van licht binnenin, al behaalt binnenzonwering nog altijd 70 tot 80% van het effect van buitenzonwering. De ligging van je gevel bepaalt welke aanpak het meest zinvol is, en er zijn meerdere typen raamdecoratie en zonwering beschikbaar met elk eigen eigenschappen. Automatische aansturing zorgt voor een consistenter resultaat dan bediening waarbij je elke beweging zelf initieert.
Buitenzonwering is thermisch gezien het meest effectief, omdat warmte al buiten het gebouw wordt tegengehouden voordat ze door het glas dringt. Binnenzonwering werkt ook, maar behaalt 70 tot 80% van het effect van buitenzonwering.
Ja, maar in mindere mate dan buitenzonwering. Zodra zonlicht door het glas is gekomen, is een deel van de warmte al binnengedrongen. Raamdecoratie met een gemetalliseerde coating of verduisterend weefsel kan dit effect beperken, maar elimineert het niet volledig.
Een zuidgevel ontvangt de meeste directe zon en warmt het sterkst op. Buitenzonwering, zoals screens of rolluiken, is hier het meest effectief. Binnenzonwering kan als aanvulling dienen, maar is op een zuidgevel zelden voldoende als je ook hitte wilt weren.
Ja, dat maakt een groot verschil. Een noordgevel ontvangt nauwelijks directe zon en vraagt zelden om sterke zonwering. Bij een zuidgerichte gevel is de zonbelasting in de zomer aanzienlijk groter, waardoor buitenzonwering een duidelijk voordeel biedt.
Screens filteren zonlicht en houden een deel van het uitzicht vrij, afhankelijk van de gekozen openheidsfactor. Rolluiken blokkeren licht volledig en bieden daarnaast extra isolatie en inbraakwering. Ze zijn dus niet onderling uitwisselbaar, maar dienen elk een ander doel.
Ja. Met dynamische zonwering en de bijbehorende sensoren reageert de zonwering zelfstandig op de gemeten lichtintensiteit en temperatuur. Je hoeft zelf niet in te grijpen. Dit zorgt voor een consistenter comfort dan bediening waarbij je elke beweging zelf initieert.
Plissé gordijnen zijn specifiek geschikt voor bijzondere raamvormen, zoals dakramen of driehoekige ramen, omdat ze van boven en van onderen bediend kunnen worden en in veel vormen maatwerk leverbaar zijn.
Dit artikel maakt deel uit van het kennisdossier Zonwering. Lees meer over gerelateerde onderwerpen.
Ontdek met de externe besparingstool wat dynamische zonwering kan doen voor comfort en energiegebruik in jouw woning.
Your product cannot be added to the cart. System error.