Kennis en onderbouwing · Zonwering in de praktijk
Auteur: Somfy team | Leestijd: 10 minuten | 27 augustus 2026
Warmtewerende zonwering is zonwering die er specifiek op gericht is om zonnewarmte tegen te houden voordat die naar binnen doordringt. Dat klinkt eenvoudig, maar er zit een belangrijk verschil met gewone verduistering of lichtfiltering: warmtewerende zonwering blokkeert of reflecteert een deel van de zonnewarmte, in plaats van die alleen te dempen als licht.
Hoe goed dat werkt, hangt af van meerdere dingen tegelijk: het type product dat je kiest, het materiaal waarvan het gemaakt is, de plek waar je het plaatst (buiten of binnen) en het moment waarop de zonwering wordt ingezet. Een screen dat te laat wordt uitgerold, heeft minder effect dan een screen dat al voor de zon de gevel raakt naar buiten gaat. Dat tijdstip bepaalt in de praktijk een groot deel van het resultaat.
Belangrijkste inzichten uit dit artikel
In dit artikel lees je
Goed geïsoleerde woningen houden warmte beter vast. In de winter is dat een voordeel, in de zomer een nadeel. Eenmaal opgewarmd koelt zo'n woning moeilijk af, zeker als de warmte overdag diep is doorgedrongen. Meer dan 50% van de Nederlanders woont in een woning die 's zomers te warm wordt. Volgens huidige normen wonen 10 miljoen Nederlanders in woningen met een te hoge hittescore.
Klimaatverandering versterkt dit probleem. In 2023 werd het warmste jaar ooit gemeten, met temperaturen die gemiddeld 0,6°C hoger lagen dan in de referentieperiode 1991 tot 2020. De verwachting is dat hittegolven vaker en intenser worden.
Zonwering kan helpen oververhitting te voorkomen, maar alleen als het op het juiste moment wordt ingezet en het juiste materiaal gebruikt. Zonwering die te laat gaat, of die de warmte al binnenlaat voordat ze actief wordt, lost het probleem niet op. Juist dat tijdstip en die positionering zijn bepalend.
Meer over hoe dynamische aansturing dit probleem aanpakt, lees je op de pagina over dynamische zonwering.
Wanneer zonlicht op een raam valt, dringt een deel van de energie als warmte door het glas naar binnen. Die warmte warmt de ruimte op. Warmtewerende zonwering probeert dat proces te onderbreken, maar het moment waarop dat gebeurt is bepalend voor het resultaat.
Buitenzonwering vangt de zonnewarmte op vóórdat die het glas raakt. De warmte wordt gereflecteerd of geabsorbeerd door het materiaal van de zonwering, en de hitte blijft buiten. Dat is het meest effectieve principe.
Binnenzonwering werkt anders. De warmte is dan al door het glas heen en bevindt zich in de ruimte tussen glas en zonwering. Die warmte straalt vervolgens alsnog naar binnen uit. Binnenzonwering dempt dit effect, maar kan het niet volledig voorkomen. In de praktijk behaalt binnenzonwering 70 tot 80% van het effect van buitenzonwering, afhankelijk van het materiaal en de plaatsing.
Warmtewerende eigenschappen zijn voor een groot deel afhankelijk van het weefsel of materiaal van de zonwering. Twee eigenschappen zijn daarbij bepalend: hoeveel zonnewarmte het materiaal doorlaat en hoeveel licht het doorlaat. Deze eigenschappen zijn verwerkt in de EN 14501-norm, een Europese classificatie die zonwerende eigenschappen indeelt op een schaal van 0 (geen effect) tot 4 (zeer goed effect).
Voor de praktijk betekent dit: hoe dichter het weefsel, hoe minder warmte er doorheen komt. Gemetalliseerde coatings op binnenzonwering verhogen de warmtewerende prestatie door warmte terug te kaatsen. Bij buitenzonwering spelen ook de kleur en de openheidsfactor een rol: een kleinere openheidsfactor houdt meer direct zonlicht en warmte buiten.
De positie van de zonwering ten opzichte van het glas bepaalt in grote mate hoe effectief die warmtewering is. Buitenzonwering plaatst een barrière voor het glas. Binnenzonwering plaatst die barrière erna. Voor de warmtewering is het verschil groot, ook al lijkt de zonwering van binnenuit vergelijkbaar.
Niet elk product werkt op dezelfde manier. Hieronder lees je hoe de meest gebruikte types functioneren in het kader van warmtewering.
Screens zijn buitenzonwering die voor het raam of de gevel worden geplaatst. Ze houden directe zonnewarmte buiten terwijl ze zicht naar buiten bewaren, afhankelijk van de openheidsfactor van het doek. Voor gevels op het zuiden, westen en oosten zijn screens een effectieve keuze. De openheidsfactor wordt afgestemd op de geveloriëntatie: bij oost- en westgevels wordt vaak een lage openheidsfactor (minder dan 3%) gebruikt om direct zonlicht te weren, bij zuidgevels een openheidsfactor rond 2%. Een specifieke variant is de solar screen, waarbij de motor op zonne-energie werkt. Solar screens zijn uitsluitend geschikt voor buitentoepassingen.
Een knikarmscherm is een uitvalscherm dat horizontaal uitklapt en beschutting biedt boven een terras of buitenruimte. Het werkt als buitenzonwering door directe zonnewarmte op het terras te blokkeren. Een knikarmscherm is echter geen gevelzonwering: het beschermt de buitenruimte onder het scherm, maar niet het raam of de gevel zelf. Voor warmtewering van het interieur is een knikarmscherm dus minder direct effectief dan een screen voor het raam.
Rolluiken zijn gesloten buitenzonwering die warmte effectief buitenhouden. Ze blokkeren zowel licht als warmte vrijwel volledig. Dat maakt ze voor warmtewering zeer effectief, maar ten koste van daglicht en zicht. Rolluiken worden daarom vaak ingezet in combinatie met andere producten, of in situaties waar volledige afsluiting gewenst is.
Rolgordijnen en vouwgordijnen en plissé gordijnen zijn binnenzonwering. Ze dempen warmte en licht nadat die al door het glas zijn gedrongen. Met de juiste materialen, zoals dichte weefsels of gemetalliseerde coatings, behalen ze een redelijk warmtewerende werking. Ze zijn echter minder effectief dan buitenzonwering en het meest geschikt voor gevels op het noorden, of in combinatie met buitenzonwering.
Jaloezieën en lamellen bieden de mogelijkheid om de hoek van de lamellen aan te passen. Daarmee kan de gebruiker de invalshoek van zonlicht sturen. Ze zijn binnenzonwering, maar door de instelbare stand van de lamellen kan de directe instraling worden beperkt. Het effect op warmtewering is beperkt vergeleken met dichte weefsels of buitenzonwering.
De geveloriëntatie van je woning is een van de belangrijkste factoren bij de keuze van warmtewerende zonwering. Elke gevel ontvangt op andere momenten van de dag zonlicht, en in andere hoeken. Dat bepaalt welk product het meest effectief is.
Bij een noordgevel is de warmtedruk door directe zon gering. Hier volstaat in veel gevallen binnenzonwering. Bij een oost-, west- of zuidgevel is buitenzonwering effectiever, omdat de zon daar direct en onder lagere hoeken invalt. Een gecombineerde aanpak, buitenzonwering voor de warmtewering en binnenzonwering voor lichtregulatie, geeft op die gevels het beste resultaat.
Een warmtewerende werking is alleen consistent als de zonwering ook daadwerkelijk actief is op het juiste moment. Dat klinkt logisch, maar in de praktijk is handmatige bediening afhankelijk van hoe consequent en op tijd iemand ingrijpt. Wie 's ochtends de zonwering vergeet uit te rollen, heeft tegen de middag al warmte binnengelaten die moeilijk af te voeren is.
Met automatische aansturing reageert de zonwering op veranderende omstandigheden, zoals zonintensiteit, buitentemperatuur of tijdstip. De zonwering wordt ingezet wanneer dat het meeste effect heeft, zonder dat je er zelf aan hoeft te denken. Simulaties laten zien dat menselijke tussenkomst de effectiviteit van zonwering kan verstoren, wat benadrukt hoe groot het verschil is tussen handmatig en automatisch gebruik.
Automatische aansturing is daarmee geen luxe toevoeging, maar een functioneel onderdeel van warmtewerende zonwering die consistent presteert.
Warmtewerende zonwering werkt het best als aan een aantal voorwaarden tegelijk wordt voldaan. Het product staat buiten of zo dicht mogelijk bij het glas. Het materiaal heeft een lage openheidsfactor of een warmtewerende coating. De zonwering is actief vóórdat de zon de gevel raakt, niet pas als de kamer al warm is. En de keuze is afgestemd op de geveloriëntatie van de woning.
Als één van deze factoren ontbreekt, daalt het effect merkbaar. Een screen met een te grote openheidsfactor, een gordijn dat pas 's middags wordt gesloten of binnenzonwering op een westgevel zonder aanvullende buitenzonwering: in elk van deze situaties is het resultaat aanzienlijk minder dan het zou kunnen zijn.
Warmtewerende zonwering is daarmee geen product dat je eenmalig kiest en vergeet. Het is een combinatie van het juiste product, het juiste materiaal en het juiste moment van inzet.
Buitenzonwering keert warmte eerder en effectiever af dan binnenzonwering, omdat de warmte nog niet door het glas is; binnenzonwering behaalt daarbij 70 tot 80% van het effect van buitenzonwering. De geveloriëntatie van je woning bepaalt mede welk product het meest geschikt is, en niet elk product werkt op dezelfde manier — een knikarmscherm, een screen en een rolgordijn hebben elk een andere toepassing en warmtewerende werking. Automatische aansturing verhoogt de effectiviteit aanzienlijk, wat steeds relevanter wordt nu meer dan 50% van de Nederlanders in een woning woont die 's zomers te warm wordt.
Gewone zonwering filtert licht of biedt verduistering, maar is niet altijd gericht op het weren van warmte. Warmtewerende zonwering is specifiek gericht op het blokkeren of reflecteren van zonnewarmte, bij voorkeur voordat die door het glas dringt. Het materiaal, de plaatsing en het tijdstip van gebruik bepalen of zonwering daadwerkelijk warmtewerend is.
Ja, buitenzonwering is effectiever voor warmtewering, omdat het de warmte onderschept voordat die het glas bereikt. Binnenzonwering behaalt in de praktijk 70 tot 80% van het effect van buitenzonwering, afhankelijk van het materiaal. Voor gevels op het noorden of in combinatie met buitenzonwering kan binnenzonwering een goede aanvulling zijn.
Voor een zuidgevel wordt een combinatie van binnen- en buitenzonwering aanbevolen. Buitenzonwering zoals screens met een openheidsfactor van circa 2% houdt de meeste warmte buiten. Binnenzonwering kan aanvullend worden ingezet voor lichtregulatie. De juiste keuze hangt ook af van de constructie van het gebouw en het type raam.
De openheidsfactor geeft aan welk percentage van een doek open is, dus hoeveel licht en lucht er doorheen gaat. Een lagere openheidsfactor betekent dat er minder direct zonlicht en warmte doorkomt. Voor oost- en westgevels wordt een openheidsfactor van minder dan 3% aanbevolen. Voor noordgevels mag de openheidsfactor hoger zijn, zodat er meer daglicht binnenkomt.
Warmtewerende zonwering is primair ontworpen voor de zomer. In de winter kan buitenzonwering die weggerold of opgerold is juist bijdragen aan passieve zonnewarmte-opname door het glas. Dynamische aansturing houdt daar automatisch rekening mee door de zonwering per seizoen anders in te zetten.
Ja. Met automatische aansturing, via sensoren voor zonintensiteit en temperatuur, reageert de zonwering op het juiste moment. Dat verhoogt de effectiviteit aanzienlijk, omdat de zonwering niet afhankelijk is van of iemand er op tijd aan denkt. Dit is een van de belangrijkste voordelen van een dynamisch aangestuurd systeem.
Voor een terras is een knikarmscherm een veel gekozen optie. Dit scherm klapt horizontaal uit en beschermt de buitenruimte onder het scherm tegen direct zonlicht. Het is geen vervanging voor gevelzonwering: het beschermt de buitenruimte, maar niet het raam of de binnenkant van de woning direct. Voor warmtewering van het interieur zijn screens voor de gevel effectiever.
Dit artikel maakt deel uit van het kennisdossier Zonwering. Lees meer over gerelateerde onderwerpen.
Ontdek met de externe besparingstool wat dynamische zonwering kan doen voor comfort en energiegebruik in jouw woning.
Your product cannot be added to the cart. System error.